Toplam 10 adet sonuctan sayfa basi 1 ile 10 arasi kadar sonuc gösteriliyor

Konu: Edatlar

  1. #1

    Standart Edatlar

    EDATLAR

    Edat: Tek başlarına hiçbir anlamı olmayan ancak cümlede kullanıldıkları zaman cümlede anlam ilgisi kuran ve cümlelere farklı anlamlar kazandıran kelimelerdir.

    Cümlelerde fiiller ve isimlerin anlamları mevcut iken edatların anlamları yoktur. Edatlar cümlede kullanıldıkları zaman cümlelere farklı anlamlar katar. Edat olan bir kelime cümledeki kullanımına göre isim olabilir, sıfat olabilir ya da başka türden bir kelime olabilir.
    O zaman şunu iyi bilmek gerekir: Kelimeler cümlede kullanımlarına göre özellik gösterir ve ona göre anlam kazanırlar.

    Edatlar: için, gibi, sanki, göre, üzere, ile, kadar, beri, karşı, yalnız, ancak, doğru, mi

    İçin
    Amaç edatıdır. Aynı zamanda cümleye farklı anlamlar da katar.
    Annesini görmek için gitti. (amaç-sonuç))
    Çalışmadığı için sınıfta kaldı. (sebep-sonuç)
    Sınav için hazırlık yaptınız mı? (amaç)
    Vatan için canımızı veririz.(uğruna)

    Gibi

    Benzetme edatıdır. Karşılaştırma ilgisi kurar.
    Arı gibi çalışıyorlardı.
    Bir kral gibi emirler veriyordu.


    • Cümleye –e benzer anlamını katar.

    Kale gibi evdi, ama yıkıldı.

    • -e yakışır biçimde anlamını verir.

    Adam gibi geldi konuştu ve gitti.

    • Eğer cümlenin sonunda kullanıldığı zaman kuşku anlamını verir

    Adama ölecek gibi.
    Bu bina eğri gibi.
    Borçlarını ödemeyecek gibi.

    • Sıfat olabilir

    Taş gibi yürekli birisin.

    • İsim olabilir

    Senin gibisi de artık bu şehirde kalmadı. (tamlamanın bir ögesi)

    • Zarf olabilir

    Kaza yapan araba gazladığı gibi ortadan kayboldu.

    Sanki

    Benzetme edatıdır.
    Sanki zengin bir adamdı.
    Sanki soruyu bilecek bir öğrenci.

    • Davranışı beğenmeme anlamı katar

    Yardımcı almadın iyi oldu sanki.
    Adam hasta oldu sanki.

    • Sözüm ona anlamını verir.

    Sanki hata yaptığını ben görmedim
    Sanki camı ben kırdım.
    Sanki bağıran benmişim.

    Göre

    -e durum eki alarak kullanılır. Uygun gereğince anlamı kazandırır cümleye.
    Kadın modaya göre yaşıyor.
    Bana göre bu böyle olmayacaktı.
    Bu çözüm matematiği göre yanlış.

    • Bakılırsa, göz önünde tutulursa anlamında

    İşittiğimize göre bir araba almışsın.

    • Uygun anlamında

    Bu ev tam size göre.
    Bu sorular tam sizin seviyenize göre.

    • Karşılaştırma yapar

    Düne göre hava daha güzel.
    Kardeşine göre sen daha az çalışıyorsun.

    Üzere
    Amaç ilişkisi oluşturur.
    Öğretmeniyle görüşmek üzere gitti.
    Şart ilişkisi oluşturur.
    Geri getirmek üzere kitabı aldım.
    Zamanda yaklaşmayı belirtir.
    Güneş doğmak üzere.
    Trenimiz gelmek üzere.


    ile
    Cümlede araç, alet, neden, durum ilgisi, birliktelik anlam ilişkisi oluşturur.
    Ödevleri kurşun kalemle yazacaksınız. (araç)
    Otobüs ile mi gideceğiz Kayseri’ye? (araç)
    Soruları arkadaşımla çözdüm (birliktelik)
    Ambulans sesiyle uyandık (sebep)
    Bizi sevgiyle kucakladı (durum)


    • İle edatı kelimeyle bitişik yazıldığı zaman i ünlüsü düşer ve diğer ünlü büyük uyumu

    Kuralına uyar.
    Defter ile -defterle, çanta ile çantayla.
    · “ile” kelimesi eğer kelimeleri bağlıyorsa bağlaç olur. İle kelimesinin yerine eğer “ve” bağlacını kullanabiliyorsak o zaman”ile” bağlaç olmuştur.


    Eve Ali ile gitti. (edat)
    Ali ile Mehmet eve gitti= Ali ve Mehmet eve gitti.

    Kadar

    Benzetme edatıdır.Eşitlik, yaklaşıklık ilgisi kurar. “dek” “, ”değin” ile zamanda sınırlılık belirtir.
    Senin kadar akıllı birini görmedim (benzetme)
    Üç saat kadar okuldaydık (yaklaşık)
    Sabaha kadar otobüs bekledik (dek)
    Eve kadar yaya geldik (dek, değin)
    Hasan kadar iyi biriydi. (eşitlik)
    10. konuya kadar işledik. (dek)

    Beri

    Eylemin ya da zamanın başlangıcını belirtir.
    Sabahtan beri seni bekledik.
    Ekimden beri biz bu mahallede oturuyoruz.

    • Beri kelimesi öncesi kullanılan kelime –den hal ekini almaktadır.

    2000 yılından beri Ankara’da yaşıyoruz.

    • Beri cümlede sıfat olabilir.

    Beri mahallede yine olaylar olmuş.

    • Beri cümlede isim olabilir.

    Halıyı biraz beriye çeksene!
    “beri”


    Karşı
    Yönelme edatıdır. –e durum eki almış kelimelerle anlam ilişkisi oluşturur.
    Cümleye hakkında, yönelik anlamı katar.
    Şiire karşı ilgisi oldukça fazlaydı. (hakkında, yönelik)
    Denize karşı bir fobisi vardı.
    Futbola karşı ilgisini ise hiç sorma!
    Bana karşı davranışları iyiydi. (yönelik)
    Sabaha karşı oraya vardı. (doğru)

    • Karşı kelimesi bir cümlede isim olabilir.

    Karşıya vapurla geçti.
    Amcamlar karşıda oturur.

    • Karşı kelimesi cümlede sığat olabilir.

    Karşı mahallede güzel evler yapılmış
    Karşı sahil bize ait değilmiş.

    • Birleşik fiili oluşturabilir.

    Annesine de karşı geliyormuş.

    Yalnız

    Yalnız kelimesi “tek, sadece” anlamında kullanıldığı zaman edat olur.
    Bu soruyu yalnız Hasan doğru cevaplamış.
    Bu soruyu sadece Hasan doğru cevaplamış.
    Bu soruyu tek Hasan doğru cevaplamış.

    • Sıfat olabilir.

    Yalnız insanlar kiminle dertlerini paylaşacak ki?

    • Zarf olabilir.

    Eve yine yalnız gidiyor.

    • İsim olabilir.

    Sadece Pazar günleri evde yalnızdır.

    • Bağlaç olabilir.

    Kitabı veririm; yalnız yarına geri isterim.

    Ancak

    Bu kelime de sadece anlamında kullanıldığı zaman edat olur.
    Kapıyı ancak bu anahtar açabilir.
    Kapıyı sadece bu anahtar açabilir.

    • Bağlaç olur, uyarı amaçlı kullanılır.

    Parayı al; ancak dikkat et!
    Çok çalış; ancak yeri geldikçe notlar almayı unutma.

    • Cümleye ihtimal anlamı katabilir. Eylemin zamanında sınırlama belirtir.

    Otobüs köye ancak akşama varır.

    • Zarf olabilir.


    Doğru

    -e yönelme ekiyle birlikte kullanılır. Yön bildirir.
    Ormana doru biraz yürüdüler.
    Nedense bana doğru bakıp durdu.

    • İsim olabilir.

    Bana doğruları mutlaka söylemelisin.
    Doğruyu söylemekten çekinmeyiniz.
    Eğriye eğri, doğruya doğru.

    • Sıfat olabilir.

    Doğru söyleyeni dokuz köyden kovarlarmış.
    Doğru cevaplarını saydın mı?
    Doğru söze ne denir?

    • Zarf olabilir.

    Her zaman doğru olunuz.

    Mi

    Mi soru edatıdır. Cümleye farklı anlamlar katabilir.
    Cümleye soru anlamı katabilir.
    Evde ders çalışıyor musunuz?
    Otobüs geldi mi?
    Yarına sınav olacak mıyız?

    • Mi soru edatı kelimeden her zaman ayrı yazılır. Mi’den sonra gelen ekler mi ile bitişik yazılırlar.

    Müdür geldi mi?
    Yarın bize gelecek misiniz?

    • Cümleye zaman kavramı katabilir

    Bahar geldi mi buraları göreceksin.
    Evimize geldin mi çiçeklerimi görürsün.

    • Cümleye pekiştirme anlamı katabilir.

    Benim çocuklarım akıllı mı akıllı.
    Ucuz mu ucuz mallarım var, gelip görünüz.

    • Emir anlamı katabilir.

    Başımdan gider misin?
    Orayı hemen terk eder misiniz?

    • Cümleye rica anlamı katabilir.

    Bir çay verir misin?
    Gelirken bir simit alır mısın?


    ----------------------------------------------------------
    Yazan yönetici
    Bir Teşekkür Yeter...

  2. #2

    Standart

    Teşekkürler Hocam

  3. #3

  4. #4

    Standart

    Teşekkürler..

  5. #5

    Standart

    teşekkürler öğretmenim
    Zişan Büşra Sevimay

  6. #6

    Standart

    Teşekkürler Öğretmenim...

  7. #7

    Standart

    Teşekkürler admin
    Bir gülümseme yeter...

  8. #8

    Standart

    teşekkür ederim öğretmenim

  9. #9

    Standart

    Sağolun ÖĞRETMENİM...
    • Bayrakları bayrak yapan üstündeki kandır,
    Toprak, eğer uğrunda ölen varsa vatandır...


  10. #10

    Standart

    tesekkür ederim hocam

Yetkileriniz

  • Konu Acma Yetkiniz Yok
  • Cevap Yazma Yetkiniz Yok
  • Eklenti Yükleme Yetkiniz Yok
  • Mesajınızı Değiştirme Yetkiniz Yok
  •